Мәзір
Статьи

Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр

Улжан Байбосынова 1

1 Университет Искусство

Бет. 118-126

Аңдатпа

Мақалада Сыр өңірі жыршылық өнерінің оғыздық дәстүрінің көріністері талданады. Автор Оғыз кезеңіндегі тарихи деректер мен мәдени өзгерістерге шолу жасай отырып, аталмыш кезеңнің рухани мұрасының жалғастығын XIX ғасырдағы Сыр өңірі жыршы-жыраулық мектебінен іздейді. Тұтас алғанда көмеймен жыр айту дәстүрінің қайнар көзі ретінде X–XI ғасырлардағы Оғыз кезеңіндегі рухани құндылықтары қарастырылады. Мақаланың мақсаты, Сыр өңірі жыршы-жыраулық дәстүрінің бастауларын Оғыз кезеңімен сабақтастырып, оның таралу аймағының жалпы түркі халықтарының мәдениетінен іздеу, салыстырып талдау. Мақаланың осы мақсатына жету үшін автор Сыр өңірі жыршы-жыраулық дәстүріне және Оғыз дәуіріне жататын деректер мен материалдарға талдау жасап, түркі халықтарының ортақ материалдық емес мәдени мұрасы ретінде «Көроғлы» дастанын қарастырады. Нәтижесінде, XIX ғасырда дамып жетілген Сыр сүлейлерінің шығармаларындағы оғыздық дәстүрдің көріністері мен байланыстары анықталады. Сонымен қатар автор жыршылық өнердің оғыздық дәстүрінің үлгісі болып табылатын «Көроғлы» сияқты дастандардың сақталуының алғышарттарына тоқталып, оғыздық кезеңнің рухани мұрасына жататын көптеген шығармалардың бізге белгісіз тұстарының бар екеніне пайымдар жасайды. Қорытындылай келе, мақала Сыр өңірі жыршылық өнеріндегі оғыздық дәстүрдің көріністері анықталып, оның ғасырлар бойы қалыптасқан сабақтастығы түркі халықтарының ортақ рухани мұрасы ретінде байланыстырады.

Оғыз кезеңі, Сыр бойы жыршылық мектебі, жырау, «Көроғлы», түркі халықтары

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2024. Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр. «Мәдени мұра». 105, 2 (Jul. 2024), 118–126.
(1)Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр. main 2024, 105 (2), 118-126.
Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр. (2024). «Мәдени мұра», 105(2), 118-126. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428
Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр. «Мәдени мұра», [S. l.], v. 105, n. 2, p. 118–126, 2024. Disponível em: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428. Acesso em: 18 nov. 2026.
“Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр”. 2024. «Мәдени мұра» 105 (2): 118-26. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428.
“Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр” (2024) «Мәдени мұра», 105(2), pp. 118–126. Available at: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428 (Accessed: 18 November 2026).
[1]“Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр”, main, vol. 105, no. 2, pp. 118–126, Jul. 2024, Accessed: Nov. 18, 2026. [Online]. Available: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428
“Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр”. «Мәдени мұра», vol. 105, no. 2, July 2024, pp. 118-26, https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428.
“Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр”. «Мәдени мұра» 105, no. 2 (July 9, 2024): 118–126. Accessed November 18, 2026. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428.
1.Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр. main [Internet]. 2024 Jul. 9 [cited 2026 Nov. 18];105(2):118-26. Available from: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428
1.Сыр өңірі жыраулық өнеріндегі оғыздық дәстүр. main. 2024;105(2):118-126. Accessed November 18, 2026. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/428