ВИЗУАЛЬНЫЕ СТРАТЕГИИ НАЦИОНАЛЬНОГО МУЗЕЯ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН В КОНТЕКСТЕ ФОРМИРОВАНИЯ НАЦИОНАЛЬНОЙ ИДЕНТИЧНОСТИ

Гульнар Каженова; Айнур Акжасарова

Аңдатпа

Мақала Қазақстан Республикасы Ұлттық музейінің ұлттық бірегейлікті
қалыптастыру контексіндегі визуалды стратегияларын талдауға арналған. Мәдениеттің
цифрлық трансформациясы жағдайында музейлер мәдени мұраны сақтайтын институт
ретінде ғана емес, сонымен қатар ұлттық бірегейлікті таныту мәселелерінде маңызды
рөл атқаратын визуалды стратегиялар кеңінен қолданылатын мәдени кеңістік ретінде
қарастырылады. Зерттеудің мақсаты – музейдің визуалдық стратегияларын анықтау
және типологиялау, сондай-ақ олардың мемлекеттілік, тарихи сабақтастық және мәдени
бірегейлік туралы түсініктерді қалыптастырудағы рөлін айқындау. Зерттеудің әдіснамалық
құралдары визуалды-аналитикалық, семиотикалық және нарративтік талдауды, сондай-ақ
визуалды антропология элементтерін қамтиды. Бұл музейді визуалды кодтар мен тарихи
мағыналар жүйесі ретінде қарастыруға мүмкіндік берді.
Зерттеудің әдіснамалық негізін «жады орындары», «елестетілген қауымдастықтар»
және «көрме кешені» тұжырымдамалары, сондай-ақ визуалды антропология тәсілдері
құрайды. Зерттеу нәтижесінде архитектуралық-кеңістіктік стратегиясы, көне мұраны
визуалды сакрализациялау стратегиясы, этномәдени репрезентация стратегиясы,
мемлекеттілікті визуализациялау статегиясы, ұжымдық жадты визуализациялау және
цифрлық репрезентация стратегиясы айқындалды. Аталған стратегиялардың жиынтығы
тарихи сананың тұтас моделін қалыптастырып, өткен кезең қазіргі ұлттық мемлекеттің
негізі ретінде түсінік береді.
Музейдің визуалдық практикалары жады саясатын іске асырудың маңызды құралы
ретінде қызмет атқарып, ұлттық өзіндік сананың нығаюына ықпал ететіні туралы
қорытынды жасалды. Зерттеу нәтижелері музеология, визуалды антропология, мәдени
саясат, археология және этнология салаларындағы мамандар үшін пайдалы болуы мүмкін.

Национальный музей Республики Казахстан, визуальные стратегии, национальная идентичность, культурное наследие, политика памяти, государственность, визуальная репрезентация, музейное пространство, историческая преемственность, цифровые технологии

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2026. ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ. «Мәдени мұра». 113, 2 (Jun. 2026), 24–36.

(1)ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ. main 2026, 113 (2), 24-36.

ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ. (2026). «Мәдени мұра», 113(2), 24-36. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546

ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ. «Мәдени мұра», [S. l.], v. 113, n. 2, p. 24–36, 2026. Disponível em: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546. Acesso em: 24 sep. 2026.

“ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ”. 2026. «Мәдени мұра» 113 (2): 24-36. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546.

“ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ” (2026) «Мәдени мұра», 113(2), pp. 24–36. Available at: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546 (Accessed: 24 September 2026).

[1]“ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ”, main, vol. 113, no. 2, pp. 24–36, Jun. 2026, Accessed: Sep. 24, 2026. [Online]. Available: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546

“ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ”. «Мәдени мұра», vol. 113, no. 2, June 2026, pp. 24-36, https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546.

“ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ”. «Мәдени мұра» 113, no. 2 (June 30, 2026): 24–36. Accessed September 24, 2026. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546.

1.ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ. main [Internet]. 2026 Jun. 30 [cited 2026 Sep. 24];113(2):24-36. Available from: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546

1.ҰЛТТЫҚ БІРЕГЕЙЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ КОНТЕКСІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҰЛТТЫҚ МУЗЕЙІНІҢ ВИЗУАЛДЫ СТРАТЕГИЯЛАРЫ. main. 2026;113(2):24-36. Accessed September 24, 2026. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/546