Мәзір
Статьи

ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР

Бияров Б.Н.

Бет. 131-138

Аңдатпа

Ғылым тілінің дамуымен бірге тілдегі сөздердің терминденуі үдерісі қатар
жүреді. Қазақ тіл білімінің тарихында бұл заңдылық өткен ғасырда елеулі дəрежеде
жүзеге асты. Терминдер жасалуының лексика-семантикалық, морфологиялық
т.б. түрлі жолдары бар. Бұл мəселе қазақ терминологтары тарапынан көптеп
зерттеліп келеді. Кез келген сөз қолданылу белсенділігі артқан сайын мағыналық
жағынан дамып, жаңа мүмкіндіктерге ие болады. Сол тұрғыда мақалада белгілі
бір аумақта гидрология саласы бойынша қолданылып жүрген жəне қолданылуы
қажет терминдердің шығу төркіні сөз болады. Гидронимика – ономастиканың аса
маңызды салаларының бірі. Ғалымдардың анықтауы бойынша қазақ тілінде 85
мың өзен, 48 мыңнан аса көл бар екен, демек сонша атау бар. Табиғи нысандарды
игеруде көптеген атауларды ойлап тапқан халқымыз гидронимдермен қатар суға
қатысты көптеген терминдерді де қолданған. Суға қатысты байырғы терминдерді
лингвистер мен географтар «гидрографиялық терминдер», «индикатор-
терминдер», «номенклатуралық терминдер» деп түрліше атап жүр. Мақалада
ғалым гидронимдерді белгілі бір тəртіппен топтастырып, жүйелеп қарастырған,
олардың шығу төркіні, қалыптасуы, қолданылуына қатысты ғылыми талдаулар
жасаған.

гидронимдер, гидрографикалық терминдер, күрделі топонимдер, термин атаулар.

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2024. ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР. «Мәдени мұра». 94, 3 (Feb. 2024), 131–138.
(1)ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР. main 2024, 94 (3), 131-138.
ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР. (2024). «Мәдени мұра», 94(3), 131-138. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382
ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР. «Мәдени мұра», [S. l.], v. 94, n. 3, p. 131–138, 2024. Disponível em: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382. Acesso em: 22 nov. 2026.
“ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР”. 2024. «Мәдени мұра» 94 (3): 131-38. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382.
“ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР” (2024) «Мәдени мұра», 94(3), pp. 131–138. Available at: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382 (Accessed: 22 November 2026).
[1]“ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР”, main, vol. 94, no. 3, pp. 131–138, Feb. 2024, Accessed: Nov. 22, 2026. [Online]. Available: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382
“ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР”. «Мәдени мұра», vol. 94, no. 3, Feb. 2024, pp. 131-8, https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382.
“ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР”. «Мәдени мұра» 94, no. 3 (February 6, 2024): 131–138. Accessed November 22, 2026. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382.
1.ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР. main [Internet]. 2024 Feb. 6 [cited 2026 Nov. 22];94(3):131-8. Available from: https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382
1.ГИДРОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ТҮБІР ТОПОНИМДЕР. main. 2024;94(3):131-138. Accessed November 22, 2026. https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/382