Warning: Undefined property: stdClass::$given in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/plugins/generic/citationStyleLanguage/lib/vendor/seboettg/citeproc-php/src/Rendering/Name/Name.php on line 579
Б.з.д. VII-VI ғғ. САРЫАРҚАДАҒЫ ЕРТЕ САҚ АҢ СТИЛІНІҢ МАҢЫЗДЫ БЕЛГІЛЕРІ МЕН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ| «Мәдени мұра»
Журнал «Мәдени мұра» – рецензируемый научный журнал открытого доступа
  • Перейти в режим для слабовидящих
ISSN 2708-3365 (Print)
ISSN 3006-1377 (Online)

Б.з.д. VII-VI ғғ. САРЫАРҚАДАҒЫ ЕРТЕ САҚ АҢ СТИЛІНІҢ МАҢЫЗДЫ БЕЛГІЛЕРІ МЕН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ

Авторы

  • Білəлова Г.Д.

Ключевые слова:

Сарыарқа, ерте темір ғасыры, патшалық қорған, аң стилі, жерлеу ғұрпы.

Аннотация

Тасмола шеберлері кескіндеме, қолөнер бұйымдарында «аң мəнерін» талғаммен
үйлесімді қолданып, қиял бейнені ұтымды бере білген. Сақ жəдігерлері əсемдік,
сапалық жағынан қазіргі мүсіндеу, кескіндеме, бейнелеу өнерімен салыстырғанда
өзіне тəн айрықша стилімен ерекшеленеді. Қола, темір, алтыннан ойып, құйып
сақтар жасаған аң, жануар, құс мүсіндерінде табиғилық сипат басымдау. Ежелгі
адамдар өздерін табиғаттың ажырамас бір бөлігі деген дүниетанымнан болу керек,
олар қоршаған ортаны бейнелеуде асқан шеберлік танытты.
Тасмола аң стиліне барлық сақ өнерінің заңдылықтары тəн. Олардың стилі
мақсатқа ұмтылушылық пен көркемдік ішкі бірлігінің нəтижесінде пайда болған.
Аң стилінің басты мақсаты жануар бейнесінің негізгі ойы мен нақтылығын,
жыртқыш аңның күшін, ұмтылуын немесе жүйрік, сезімдік, қарсылық көрсете
алатын шөпқоректінің бейнелері салынған. Аң мəнерінде жасалған Орталық
Қазақстандық жеке бұйымдары, олардың жалпы мінез-қылықтары мен негізгі
ерекшеліктері, тұрғылықты дəстүрлер мен тұрғылықты шеберлермен жасалған.
Орталық Қазақстан ерте сақ заманында Жетісу, Алтай, Тыва мен Минусин шұңқыр
қазанының руларымен тығыз байланыста болған.
Тасмола бейнелеу өнері жоғарғы деңгейде дамығанын көне ескерткіштерден
айқындаймыз. Алтын, қола мен сүйектен жасалған заттарға композициялар, ат-
əбзелдердің көркемделген əшекей салпыншақтарындағы «аң стилінде» кескіндер
бүгінгі күні баға жетпес мұра жəне өткен ғасырлардан ақпарат беретін мəдени
шежіре.

Скачивания

Данные скачивания пока недоступны.

Загрузки

Опубликован


Deprecated: Function strftime() is deprecated in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/smarty/smarty/libs/plugins/modifier.date_format.php on line 81
2024-02-06

Как цитировать

Білəлова Г.Д. (2024). Б.з.д. VII-VI ғғ. САРЫАРҚАДАҒЫ ЕРТЕ САҚ АҢ СТИЛІНІҢ МАҢЫЗДЫ БЕЛГІЛЕРІ МЕН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ. «Мәдени мұра», 94(3), 24–33. извлечено от https://madenimura-journal.kz/index.php/main/article/view/367

Deprecated: Return type of Stringy\Stringy::count() should either be compatible with Countable::count(): int, or the #[\ReturnTypeWillChange] attribute should be used to temporarily suppress the notice in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/danielstjules/stringy/src/Stringy.php on line 270

Deprecated: Return type of Stringy\Stringy::getIterator() should either be compatible with IteratorAggregate::getIterator(): Traversable, or the #[\ReturnTypeWillChange] attribute should be used to temporarily suppress the notice in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/danielstjules/stringy/src/Stringy.php on line 453

Deprecated: Return type of Stringy\Stringy::offsetExists($offset) should either be compatible with ArrayAccess::offsetExists(mixed $offset): bool, or the #[\ReturnTypeWillChange] attribute should be used to temporarily suppress the notice in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/danielstjules/stringy/src/Stringy.php on line 850

Deprecated: Return type of Stringy\Stringy::offsetGet($offset) should either be compatible with ArrayAccess::offsetGet(mixed $offset): mixed, or the #[\ReturnTypeWillChange] attribute should be used to temporarily suppress the notice in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/danielstjules/stringy/src/Stringy.php on line 873

Deprecated: Return type of Stringy\Stringy::offsetSet($offset, $value) should either be compatible with ArrayAccess::offsetSet(mixed $offset, mixed $value): void, or the #[\ReturnTypeWillChange] attribute should be used to temporarily suppress the notice in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/danielstjules/stringy/src/Stringy.php on line 893

Deprecated: Return type of Stringy\Stringy::offsetUnset($offset) should either be compatible with ArrayAccess::offsetUnset(mixed $offset): void, or the #[\ReturnTypeWillChange] attribute should be used to temporarily suppress the notice in /home/webpr687/domains/madenimura-journal.kz/public_html/lib/pkp/lib/vendor/danielstjules/stringy/src/Stringy.php on line 906